Geçenlerde Hilton oteli salonlarında muhteşem bir düğün vardı. Eski Afgan Kralı Amanullah Han’ın zevcesi Kraliçe Süreyya, kızı Prenses Naciye’yi bir Türk genci ile evlendiriyordu. Aşağıdaki yazıda bu düğünün tafsilatı ile birlikte Kraliçe Süreyya’nın Türkiye’ye ilk seyahatine ait bazı hatıraları bulacaksınız.

Hilton otelinin en güzel köşelerinden birinde pastadan bir kule yükseliyordu. Bunun Türkiye tarihinde şimdiye kadar yapılan en büyük pasta olduğu tahmin edilmekteydi. Söylenilenlere göre pasta için 350 yumurta, 20 kilo kakao, 1 buçuk kilo vanilya gitmişti. Öteki harçların hesabını kimse bilmiyordu. Dört katlı pastadan kule 5000 liraya mal olmuştu. Şaka değil, o gün Hilton’da hakiki bir kral kızı evleniyordu.

afgan-krali-amanullah-han-in-kizi-sureyya-nin-istanbul-hilton-otelinde-yapilan-dugunu (4)25 yaşındaki güzel gelin eski Afgan Kralı Amanullah Han’ın en küçük kızı Prenses Naciye idi. Gül dalları ile işlemeli krem rengi, saten bir elbise giymişti. Duvak takmamıştı. Prensesin maddi güzelliğinin yanında manevi güzellikleri de büyüktü. Altı dil konuşuyordu. Roma Üniversitesi Edebiyat Fakültesini bitirmişti. Kendine koca olarak seçtiği, esmer, uzun boylu, gözlüklü, yakışıklı Türk genci Ayvalık’ta tanınmış bir fabrikatördü: BAY İLTER DOĞAN.

Bir ara gözler şadırvanın kapısına doğru çevrildi. Salonda bir fısıltı dolaştı:

— Kraliçe geliyor! Kraliçe Süreyya!
Evet birkaç haftadan beri Nişantaşı’nda eski fakat güzel bir evde sessiz sedasız hatta kimsenin haberi olmadan eski bir kraliçe yaşamakta idi: Kraliçe Süreyya.

Bugünün genç nesilleri <Kraliçe Süreyya> denilince belki sadece İran’ın güzel kraliçesini hatırlarlar Lakin biraz daha yaşlılar için 30 yıl önce tanıdıkları güzel bir kraliçe daha vardır.

afgan-krali-amanullah-han-in-kizi-sureyya-nin-istanbul-hilton-otelinde-yapilan-dugunu (3)
Amanullah Han ve ailesi Gazi Mustafa Kemal’in misafiri olmuşlardı. (1928)
afgan-krali-amanullah-han-in-kizi-sureyya-nin-istanbul-hilton-otelinde-yapilan-dugunu (1)
Hayat Dergisi (1958)

O kraliçe Süreyya ki, kocası Amanullah Han ile birlikte Türkiye’ye geldiği zaman, bütün manası ile yer yerinden oynamıştı. Cumhuriyet idaresinden sonra Türkiye’yi ziyaret eden ilk ecnebi hükümdar ve ilk müslüman kral ve kraliçe oldukları için memleket onları hiçbir misafire gösterilmemiş bir şekilde karşılamıştı. Daha iki buçuk ay önceden karşılama programları yapılmıştı. Haftalardan beri İstanbul’da, Ankara’da, İzmir’de bütün yorgancılar, hatta büyük terziler siyah Afgan bayrakları dikmekte idiler. İstanbul’da her mağaza, hatta her ev birer Afgan bayrağı tedarik etmişti. Rusya üzerinden gelmekte olan kral ve kraliçeyi almak üzere Sivastopol limanına üç Türk gemisi gönderilmişti.

Bütün gazeteler haftalarca Amanullah Han’dan olduğu kadar genç ve güzel kraliçeden bahsettiler. İşte Hilton otelindeki düğünde karşımıza çıkan kayınvalide, otuz yıl önce bir masal prensesi gibi karşılanan bu eski kraliçeydi.

afgan-krali-amanullah-han-in-kizi-sureyya-nin-istanbul-hilton-otelinde-yapilan-dugunu (5)
Hayat Dergisi (1958)

Ne yazık ki salonu dolduran mesut insanlar arasında kayınbaba ve Atatürk’ün candan dostu Amanullah Han’ı görmek kabil değildi. Atatürk inkilaplarını yakından gören Amanullah Han, memleketine dönünce bunları orada tatbik etmek istemiş, fakat çıkan isyan üzerine tahtını kaybederek İtalya’ya geçmiş ve gurbette vefat etmişti.

Amanullah Han, Atatürk’ün ölümünde büyük ve insanca bir harekette bulunmuştu. Kendisi de hasta olduğu halde Emin ismi ile İtalya’dan Türkiye’ye kimseye haber vermiş, kalabalık ortasında Ata’nın katafalkı önünde gözyaşları ile geçerken gazeteciler ve devlet adamları tarafından tanınmıştır.

O gün Hilton’da buluna yaşlılar bütün bunları birer birer hatırlamıştı.

Prenses Naciye ile birlikte bu asil ailenin memleketimize verdiğiş gelin ve damatlar beşe yükselmiştir. Hepsi de Türklerle evlilikte mesut bir izdivaç hayatı bulmuşlardır. Prenses ile zevci, balayı seyahatinden sonra Ayvalığa yerleşeceklerdir.
afgan-krali-amanullah-han-in-kizi-sureyya-nin-istanbul-hilton-otelinde-yapilan-dugunu (7)

Kaynak: 1958, Hayat Dergisi