Bir ulus başkanının oturduğu yer her zaman sembolik bir anlam taşır. O ulusun bütünlüğünü, inancını temsil eder. Bu tür yapılar içinde en anlamlısının bugün Türkiye Cumhurbaşkanlarının resmî ikametgâhı olan Çankaya Köşkü olduğundan hiç şüpheniz olmasın. Çöken bir imparatorluğun kalıntılarından bugün 50’inci yıl kuruluş yıldönümünü kutlayan yepyeni bir ulus, bir devlet, bir cumhuriyet çıkartan ulu önder Atatürk, bu yolu açan Kurtuluş Savaşı’mızın en hararetli günlerini Çankaya Köşkü’nde geçirmiştir. Köşk de biz Türkler için «yeniden diriliş»in sembolü olarak kalmıştır.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (2)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

Çankaya, başkent Ankara’nın en güzel tepesi üzerinde inşa edilmiştir. Aslında eski köşk ve yeni köşk olarak ikiye ayırmak gerekir. Mustafa Kemal Paşa, 27 Aralık 1919’da Ankara’ya geldiği zaman beğenip yerleştiği eski köşk, bugün heybetli ağaçların arasında bir kuş yuvasını andırır. Köşk, Atatürk’ten kalma canlı bir hatıra olarak 1950’de müze haline getirilmiştir. Bugünkü cumhurbaşkanımızın oturduğu yeni köşk ise Atatürk zamanında inşa edilmiştir.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (3)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

YEMEK SALONU — Yeni köşkün ikinci katındaki yemek salonu da, zarafeti ve döşenişindeki inceliklerle dikkatçi çeker. Salona büyük bir sadelik hakimdir.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (4) (1)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

BAŞKENT AYAKLAR ALTINDA — Çankaya Köşkü’nün kış bahçesi. Buradan bütün Ankara ayaklar altındadır. Camlı kısım, çeşitli saksı çiçekleriyle bezenmiştir.

0800-halifleks-velur-reklami-yetmislerde-hali-reklamlari-ev-dekorasyonu
HALIFLEKS — Güvençli, mutlu, yeni bir adım.

ELÇİLERİN DİNLENME SALONU — Cumhurbaşkanımıza itimatnamelerini sunmaya gelen büyükelçiler, kabul edilmeden önce burada bir süre bekleyerek dinlenirler.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (5)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

CUMHURİYET DÖNEMİNDE TÜRK KADINI
Atatürk’ün kurduğu çağdaş uygarlık düzeyindeki toplumdaki Türk kadının yeri kesinlikle belirlenmiştir. Bu yer erkekle eşit seviyededir. Bugün Türk kadını politikadan opera sanatçılığına, yargıçtan hostesliğe kadar şerefiyle her meslekte kabiliyetlerini göstebilecek seviyeye erişmiştir.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (6)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

POLİTİKADA KADIN
Nermin Neftçi ve Bahriye Üçok, Türk kadının bugün politikada ulaştığı mevkii kişiliklerinde sembolleştirilen iki başarılı politikacı hanımdır. Muş milletvekilliği ile politikaya giren Bayan Neftçi, yedi yıl Anayasa Komisyonu’nda üyelik yaptıktan sonra Meclis Başkan vekilliğine kadar gelmiş, Türkiye’de bu mevkiiye gelen ilk kadındır. 1969 seçimlerinde büyük oy farkıyla erkek adayları geride bırakmış, hem de «Kadına oy verilmez» denilen Muş gibi bir şehirde.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (7)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi




0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (10)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

BİR GENEL MÜDÜR
Başarılı kadınlarımızın listesinde bir de genel müdür hanım var. 5000 kişilik bir kuruluşun, Petrol Ofisi’nin başında en büyük söz sahibi ve Türkiye’nin de birkaç kadın genel müdüründen biri Şeyda Odyakmaz.

0800-nicin-sezak-osman-sezik-hali-reklamlari-sezak-hali
SEZAK — Renkleri zevkiniz, kendisi huzurunuz. Dilediğiniz ölçüde düz veya desenli ya da parça, gönlünüzce seçebilirsiniz. Osman Sezik ve Oğulları, İZMİR

SENATÖR KADIN
1971’de Senato üyeliğine seçilen Bahriye Üçok, meslek hayatına tarih hocalığıyla başlamış, Dil ve Tarih Coğrafya mezunudur. İlahiyat Fakültesi İslam Tarihi bölümünde asistanlık yapmış ve «İslam Devletlerinde Kadın Hükümdarlar» konulu teziyle de doçentlik tezini vermiştir.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (9)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

CUMHURİYET’İN 50 YILININ BAŞBAKANLARI
İsmet İnönü
 Türkiye’nin en uzun süre Başbakanlık yapan devlet adamıdır. İlk defa 29 Ekim 1923’de Başbakanlığa atanmış, 1 Aralık 1937’ye kadar Başbakanlık yapmıştır. 20 Aralık 1961’den 16 Şubat 1965’e kadar 3 defa daha hükûmet başkanlığında bulunmuştur.

Celâl Bayar
1 Aralık 1937 – 25 Ocak 1939 tarihleri arasında Başbakanlık yapmış, İktisat ve İmar – İskân bakanlıklarında bulunmuş, 1924 yılında ise İş Bankası’nın başına geçmiştir. 1946’da Demokrat Parti’yi kurdu. 1950’de Cumhurbaşkanı seçildi. 27 Mayıs’ta iktidarı son buldu.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (12)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

Refik Saydam
25 Ocak 1939 ve 8 Temmuz 1942 tarihleri arasında Başbakanlık görevinde bulundu. Askerî tıbbiyeyi bitirip Balkan Savaşı’nda bulundu. Atatürk ile Samsun’a geçip ilk B.M.M’ne katıldı. Beş kere Sağlık Bakanı görevini aldı. Atatürk’ün ölümü üzerine İçişleri Bakanı oldu.

Şükrü Saraçoğlu
9 Temmuz 1942’den 12 Ağustos 1946’ya kadar Başbakanlık yapan Saraçoğlu, Mülkiye mezunudur. Cenevre’de Siyasal Bilgiler öğrenimi yaptı. Millî Mücadele’ye katıldı. 1942-1946 tarihleri arasında Başbakanlık yaptı.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (13)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

Recep Peker
5 Ağustos 1946’dan 10 Eylül 1947’ye kadar Başbakanlık yaptı. 1919’da kurmay subay oldu, Millî Mücadele’ye katıldı. İlk çok partili seçim, Peker’in Başbakanlığı sırasında yapıldı.

Hasan Saka
5 Eylül 1947’den 14 Ocak 1949’a kadar Başbakan kaldı. Trabzon Askerî İdadisi’nde, Mülkiye’de, Paris Siyasal Bilgiler okulunda okudu. B.M.M’ne Trabzon milletvekili olarak katıldı. Lozan Konferası’nda Türk heyetinde yer aldı.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (16)

Şemsettin Günaltay
16 Ocak 1949’dan 22 Mayıs 1950’ye kadar Başbakanlık yaptı. Darül Muallimini Aliyye (Yüksek Öğretmen Okulu)’nun Fen şubesinden mezun olmuş, medreselerde müderrislik, Cumhuriyet döneminde İstanbul ve Ankara Üniversiteleri’nde tarih profesörlüğü yapmıştır. İlk defa II. Meşrutiyet’te milletvekili olmuştur.

Adnan Menderes:
22 Mayıs 1950 ile 27 Mayıs 1960 tarihleri arasında Başbakanlık görevinde bulundu. Ankara Hukuk Fakültesi’ni bitirdikten sonra 1930’da CHP’den milletvekili seçildi. Demokrat Parti’nin dört kurucusu arasındadır. 27 Mayıs İhtilali’nde tutuklanarak Yassıada’da yargılandı ve ölüm cezası 17 Eylül 1961’de İmralı’da infaz olundu.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (14)
Kaynak: 29 Ekim 1973 | Hayat Dergisi

Cemal Gürsel
1915 yılında Kuleli Askerî Lisesi’ni bitirdi, Millî Mücadele’ye katıldı. 1929’da kurmay olmuştur. 1958’de K.K.K. oldu. 1960’da Savunma Bakanı’na yazdığı 12 maddelik bir mektup sebebiyle mecburi izinli sayılarak görevinden alındı. 27 Mayıs devriminden sonra da Millî Birlik Komitesi Başkanı oldu.

Suat Ürgüplü
Galatasaray Lisesi ve İstanbul Hukuk Fakültesi mezunudur. Bir süre yargıçlık yapmış, sonra milletvekili seçilmiş, 1943’de Gümrük ve Tekel Bakanı olmuş, Bonn-Londra-Washington-Madrid’de büyükelçilik yapmış, 1961’de senatör ve aynı yıl senatoya başkan seçilmiştir.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (15)
ATATÜRK — 1937 tarihli yağlıboya tablosu | Feyhaman Duran

Süleyman Demirel
27 Ekim 1965’te Başbakan oldu. İTÜ mezunu inşaat yüksek mühendisidir. 1954’de Amerika’da ihtisas yapmış, 1955-1960 yılları arasında DSİ Genel Müdürlüğü’nde ve ODTÜ öğretim üyeliğinde bulunmuştur. 1964’de Adalet Partisi’ne girip bu partinin genel başkanlığına ve sonra Başbakan yardımcılığına sonra başbakanlığa getirilen Demirel, 12 Mart muhtırası üzerine istifa etmiştir.Nihat Erim:
1971 ve 1972 tarihleri arasında iki defa Başbakanlık yaptı. Galatasaray Lisesi’ni ve İHF’yi bitiren Erim, 1942’de profesör oldu. 1945’te milletvekili seçildi, 1950’de siyasetten ayrıldı. 1961’de yeniden politikaya döndü. 12 Mart muhtırasından sonra kurulan iki partilerüstü kabineye başkanlık etti.
+
Ferit Melen:
Bursa Lisesi’ni ve Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni bitirdi. Gelirler Genel Müdürlüğü yaptı. 1950’de CHP’den milletvekili seçildi. 1962’de koalisyon hükûmetinde Maliye Bakanı oldu. 1964’te senatör seçildi. 1967’de CHP’den ayrılarak MGP’nin kurucuları arasına katıldı. 5 Haziran 1972’den 7 Nisan 1973’e kadar Başbakan oldu.

0800-klm-hava-yollari-1973-reklamlari-bizim-hesabimiza-bir-gun
KLM HOLLANDA — Bizim hesabımıza bir gün.

Naim Talu:
Kabataş Lisesi ve İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunudur. Çeşitli memuriyetlerde bulunmuş, 1946’da Merkez Bankası’na girmiştir. 1967’de aynı bankanın genel müdürü sonra da yeni statüye göre başkanı olmuştur. Melen hükûmetinde de görevini korumuş, önce senatör olarak parlamentoya girmiştir. 12 Nisan 1973 tarihinde Başbakanlığa atanmıştır.




TÜRKOLOGLARIN GÖZÜYLE TÜRK DEVRİMİ
«Ben yüksek tahsilimi burada yaptım. Cumhuriyetin ilanında da Türkiye’de idim. O mutlu ve önemli günleri Türklerle beraber yaşadım. Türklerin zafer ve istiklallerini kazandığı günlerin heyecanını bugün hâlâ duyuyorum. Bu sebeple, 50 yıl sonra yine burada bulunmak benim için şereftir. Cumhuriyet’in 50’inci yılında en büyük dileğim, Türk milletinin her zaman olduğu gibi bağımsız yaşamasıdır.» Yugoslav Türkolog Prof. Dr. Hamit Hacibegiç, İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi konferans salonunda yaptığı konuşmada, Türkiye ve cumhuriyetin ellinci yılı hakkındaki duygularını böyle dile getirdi. Profesör, cumhuriyetin kuruluşunun ellinci yıldönümü dolayısıyla düzenlenen I. Uluslararası Türkoloji Kongresi’nde Yugoslavya’yı temsil ediyordu. Türk Sanat Tarihi, Tarih ve Türkoloji bölümlerini kapsayan ve 5 gün süren kongreye Yugoslavya’dan başka pek çok yabancı ülkeden 200 delege katılmıştı. Kongreden önce kendisiyle konuştuğumuz Polonyalı Prof. Dr. Wladimir Zayonçkovski, Atatürk’e olan hayranlığını şöyle açıkladı:
— Atatürk büyük ve kuvvetli bir liderdi. Memleketi için çok şeyler yaptı. Biz Polonyalıların bağımsızlığını istemiş, bu düşünceyi daima savunmuştur. Polonyalı olarak en büyük arzum, iki millet arasındaki dostane ilişkilerin devamıdır.

0800-cbs-reklam-arsivi-dort-mevsimde-bahar-cbs-ile-baslar
ÇBS — Dört mevsimde bahar ile başlar.

Türkistanlı profesör Baym Rıza Hayid’in duygularını ise o sırada yüzünden okumak mümkündü:
— Türkiye, Türk kültürünün ocağıdır. Bu yüzden bu kongrenin böyle önemli bir günde İstanbul’da düzenlenmesi çok anlamlıdır. Türkler demokrasiye ve cumhuriyete aşık bir millettir. İnşallah cumhuriyetin 100. yılını da kutlarsınız.

Avrupa’nın en ünlü Türkologlarından biri Prof. Annemarie v Gabain, 1929 yılında Türkiye’ye gelmiş ve Atatürk’ün huzuruna da çıkmıştı. Kendisi şu beyanatı vermiştir:
— 1929’dan sonra Türkiye’ye geldiğim zaman büyük gelişmeyi gördüm ve çok etkilendim. Özellikle kadınlar Atatürk sayesinde toplumda layık oldukları yeri almışlardır. Atatürk’ün davetlisi olarak Ankara’ya gelmiştim. Atatürk beni son derece etkiledi. Bugün cumhuriyetin 50. yulında hâlâ Atatürk’ün ruhunun yaşadığını görmekten büyük memnunluk duyuyorum.

0800-hayat-dergisi-29-ekim-1973-cumhuriyetin-50-yili-ozel-baski-cankaya-kosku (1)

 Kaynak: 1973, Hayat Dergisi